Ook plannen voor hoger onderwijs om budget te verschuiven naar krimpregio’s

Met name aan de randen van Nederland trekken mbo-instellingen steeds minder studenten, waardoor het onderwijsaanbod dreigt te verschralen en de tekorten op de arbeidsmarkt in die regio’s zullen oplopen. De oplossingen voor het mbo, die het kabinet dinsdag presenteerde, werpen hun schaduw vooruit naar het hoger onderwijs, waar dezelfde problemen spelen.

Het kabinet gaat de financiering van het mbo op allerlei manieren aanpassen, maar onder de streep komt het hierop neer: op een totaalbudget van ruim 5 miljard euro verschuift er naar schatting 66 miljoen euro naar de randen van het land.

Drie mbo-instellingen krijgen op termijn 4 procent minder bekostiging. Bij andere instellingen die moeten inleveren gaat het gemiddeld om 1,5 procent. Er komt een overgangsperiode van vier jaar.” De politiek moet hier nog wel mee instemmen en dan gaat de regeling in 2029 van start.

Het hoger onderwijs
In het hoger onderwijs gaat minister Letschert na de zomer een traject starten dat “gelijkenissen” vertoont met de gang van zaken in het mbo, zegt ze in een persconferentie voor onderwijsjournalisten. “Want ik ben daar heel erg van gecharmeerd.” 

Ze verwacht dus ook van universiteiten en hogescholen solidariteit met instellingen in krimpregio’s en, waar nodig, steun voor een herverdeling van het budget. “Daar heb ik wel vertrouwen in”, zegt ze tijdens de persconferentie. “We gaan het zien. Ik ga natuurlijk de hele tijd de spiegel van het mbo voorhouden: kijk, het mbo kan het, dan moeten de hogescholen en universiteiten het ook kunnen.”

Hogescholen en universiteiten hebben eerder al solidariteit getoond, onderstreept de minister, toen ze een jaar geleden onderling afspraken maakten over het aantal internationale studenten. Instellingen die met krimp te maken krijgen, mogen meer internationals werven dan sommige Randstedelijke instellingen.

Voor het hoger onderwijs kan het nog wel even langer duren dan 2029. Misschien is een herziening in het hoger onderwijs ook ingewikkelder dan in het mbo, gezien het onderzoek dat deze instellingen uitvoeren en de aparte financiering die ze daarvoor ontvangen.

Maar het zal vermoedelijk toch wel gaan gebeuren. Het kabinet mikt waarschijnlijk op een herverdeling van tientallen miljoenen euro’s, net als in het mbo. In 2022 kregen vijf krimphogescholen al miljoenen om de eerste klappen op te vangen, in de aanloop naar een nieuwe financiering van het hoger onderwijs.