Welke panden in de binnenstad en op het Kromhoutterrein gaat de UU verlaten?

Het zijn een paar conclusies uit het ‘Integraal Huisvestingsplan’ voor de binnenstad en het Kromhoutterrein. Er staat in welke panden de Universiteit Utrecht (UU) wil behouden, welke ze gaat renoveren en welke ze wil verhuren of verkopen tot het jaar 2040. Zo is nu ook duidelijk dat de twee ‘nieuwe’ UU-panden aan Nicolaaskerkhof de verkoop weer ingaan. 

Het integraal huisvestingsplan is eind vorig jaar vastgesteld door het universiteitsbestuur. Het is een uitwerking van het Strategisch Huisvestingsplan (zie kader) waarin staat hoeveel ruimte nodig is voor onderwijs, onderzoek en ondersteuning en wat huisvesting mag kosten. Elke twee jaar wordt dit plan tegen het licht gehouden, wat betekent dat de plannen in het Integraal Huisvestingsplan voor de korte termijn min of meer vaststaan, maar dat er nog veel kan veranderen op de lange termijn.

De Bijlhouwer
Het pand van Bestuurs- & Organisatiewetenschap aan de Bijlhouwerstraat wordt, zoals al eerder bekend werd, toch echt afgestoten, maar dat zal pas rond 2040 gebeuren. Het pand ligt te ver weg van het hart van de binnenstadspanden rond Trans en Drift en moet bovendien grondig gerenoveerd worden, zo leggen Dennis van Dijk van Campus & Facilities en communicatieadviseur Dennis Walta uit. 

Dat ‘de Bijlhouwer’ pas in 2040 wordt verlaten, heeft overigens niets te maken met het felle protest van de B&O’ers tegen het afstoten van het pand. “Het departement gaat verhuizen naar de Spinoza Hall op het Kromhoutterrein. Die moet eerst grondig worden verbouwd en dat kan pas een paar jaar voor 2040 gebeuren”,  zeggen Van Dijk en Walta. 

De Bijlhouwer. Foto: Universiteit Utrecht

Verkoop nooit gebruikte panden
Dat het departement Bestuurs- & Organisatiewetenschap moet verhuizen, heeft te maken met de beslissing van het College van Bestuur om de campus op het Kromhoutterrein te behouden en de binnenstadscampus te beperken tot het gebied rondom Trans en Drift. Een ander direct gevolg van dat besluit, is dat de twee geschakelde gebouwen bij het nijntje museum weer in de verkoop gaan. De UU kocht deze twee panden aan Nicolaaskerkhof in 2021, maar nam ze niet in gebruik. 

Dat gaat volgens de huidige plannen ook niet gebeuren, zeggen de twee. De panden zijn aangekocht omdat de universiteit vervangende ruimte nodig had vanwege het plan om het Kromhoutterrein te verkopen. Samen met de Bijlhouwer zou dit een derde cluster in de binnenstad worden. 

Wanneer de twee panden aan Nicolaaskerkhof in de verkoop gaan, wordt in de komende twee jaar  besloten. Tot eind dit jaar zit in een van de twee panden nog een huurder.

Rebo
Behalve dat het pand aan de Bijlhouwerstraat wordt afgestoten, raakt de faculteit Recht, Economie, Bestuur & Organisatie (Rebo) geen andere panden kwijt. Wel gaat het bestuur en een deel van de ondersteunende organisatie van de faculteit rond 2030 verhuizen van het onderwijspand op Janskerkhof naar Achter Sint Pieter. Op Janskerkhof is extra onderwijsruimte nodig en in het Johanna Hudiggebouw is nog ruimte over. De Spinoza Hall op het Kromhoutterrein wordt dus verbouwd voor Bestuurs- & Organisatiewetenschap. In deze plannen blijven de opleidingen Economie en Philosophy, Politics & Economics (PPE) gehuisvest op de International Campus.

Geesteswetenschappen
Voor de faculteit Geesteswetenschappen waarvan een aantal panden op de Drift nu gerenoveerd worden, is er weinig nieuws te melden sinds de plannen van vorig jaar. Kromme Nieuwegracht 80, waar nu tijdelijk de studieverenigingen van Geesteswetenschappen zitten, wordt op den duur afgestoten. Net als het geschakelde pand Muntstraat-Kromme Nieuwegracht waar het departement Media & Cultuurwetenschappen zit. 

Dit departement verhuist na de verbouwing van Trans 10 naar dat pand. De universiteit is nog op zoek is naar een geschikt alternatief voor de theaterzaal aan de Kromme Nieuwegracht. Wanneer Trans 10 verbouwd gaat worden, is onduidelijk. Op dit moment zoekt de UU een ontwerpteam.

Cultuurcentrum Parnassos blijft zitten waar het zit. In elk geval tot 2035. Hoewel het pand aan de Kruisstraat wel onderhouden wordt, zullen er geen grote investeringen worden gedaan. De UU wacht af wat de politiek beslist over de vraag welke investeringen universiteiten mogen doen met publiek geld. Vorig jaar schrok de studentencultuur en -sport op door een Haagse regel die stelt dat publiek geld niet voor voorzieningen zoals Parnassos en Olympos gebruikt mag worden. Handhaving van die regel  is uitgesteld en nieuw debat moet nog volgen over dit onderwerp.

Dan zijn er nog de geruchten over Drift 13. Studenten horen dat dit pand ook wordt afgestoten. Maar daar is vooralsnog geen sprake van, leggen Van Dijk en Walta uit. Drift 13 is een pand dat de UU huurt en “eigenlijk alleen vanwege de grote collegezaal”. Doordat Kromme Nieuwegracht 80 en de Bijlhouwer worden afgestoten, verdwijnen er al twee grote collegezalen uit de binnenstad. Voorlopig kan de UU dus niet zonder Drift 13. “Maar mocht het zo ooit zo zijn dat deze collegezaal niet meer nodig is, dan zeggen we de huur op.”

Treintjes
Het integrale huisvestingsplan laat zien dat een verhuizing en het afstoten van een pand niet op zichzelf staat. “Er komen allerlei treintjes in beweging.” Een pand kan pas worden afgestoten, als er een andere locatie is gevonden voor de gebruikers van dat pand. De nieuwe locatie moet dan eerst nog aan hun wensen worden aangepast. 

Zo kunnen de facilitaire medewerkers die aan de Boothstraat hun uitvalsbasis hebben, pas  verhuizen als er voor hen een geschikte ruimte is gevonden. Pas dan kan het pand worden afgestoten. Hetzelfde verhaal gaat op Utrecht Summerschool op Janskerkhof 30. Ook dat pand wil de UU afstoten, maar ook dat kan pas als duidelijk is wat hun nieuwe locatie is.

Hetzelfde geldt voor de Dining Hall van University College Utrecht. Nagedacht wordt of dit pand kan worden afgestoten omdat de ruimte niet echt nodig is. Dit wordt tegengesproken door UCU-studenten die pleiten voor behoud. In de Dining Hall organiseren zij verschillende activiteiten. Maar, zo stelt de universiteit, de Dining Hall wordt niet afgestoten voordat er een andere locatie is gevonden voor deze activiteiten.

Dining Hall. Foto: Universiteit Utrecht

Bezuinigen op huisvesting
Het Integraal Huisvestingsplan is een uitwerking van het Strategisch Huisvestingsplan dat vorig jaar is vastgesteld door de Universiteitsraad. Het geeft aan hoeveel ruimte de Universiteit Utrecht nodig heeft voor onderwijs, onderzoek en ondersteunende diensten en wat voor type ruimtes nodig zijn. Ook staat hierin dat de UU per jaar maximaal 15 procent van de jaarlijkse omzet mag uitgeven aan huisvesting. Dat bedrag kan dus per jaar fluctueren. 

De inkomsten van de universiteit lopen terug door bezuinigingen op het hoger onderwijs en de voorspelling dat er in de nabije toekomst minder studenten zijn. Er kan dus minder geld aan huisvesting worden uitgegeven. Dat terwijl de universiteit in 2023 juist had berekend dat voor alle bouw- en verbouwplannen 2,1 miljard euro nodig was. Er moest dus worden bezuinigd op huisvesting. De conclusie is dat tot 2040 er 700 miljoen bespaard moet worden. Het schrappen van vierkante meters is daar onderdeel van, net als het verduurzamen van panden zodat er minder geld uitgegeven hoeft te worden aan energiekosten. 

Het integraal huisvestingsplan voor de binnenstad en het Kromhoutterrein is nu dus bekend. Eerder werd eenzelfde plan gemaakt voor het deel van het gebied van de faculteit Diergeneeskunde voor de nieuwsbouw van een onderwijs- en onderzoeksfaciliteit en het faculteitsgebouw. Voor het centrumgebied en de ‘hoek’ van de Geo- en Bètawetenschappers op het Utrecht Science Park komt er ook nog een plan.