Het mes gaat er in

Body: 
De omvang van de financiële storm waarin de Universiteit Utrecht verkeert, kreeg vorige week contouren. Binnen drie jaar moet de organisatie naar verwachting zo’n 30,5 miljoen euro bezuinigen. Dat is zo’n zes procent van de rijksbijdrage. Pijnlijke keuzes zijn onvermijdelijk, waarschuwt het universiteitsbestuur.

UU moet 30,5 miljoen euro bezuinigen

De verontrustende prognoses staan in de kaderbrief die het college van bestuur heeft opgesteld. Normaal gesproken verschijnt in juni een kadernota met daarin de financiële randvoorwaarden voor de komende drie jaar. Gezien de geconstateerde tekorten en de onzekerheid over de toekomstige bijdragen vanuit Den Haag, besloot het universiteitsbestuur dit jaar alleen de kaders voor de begroting van 2010 aan te geven. Voor de twee daaropvolgende jaren worden slechts indicatieve cijfers aangegeven.

De universiteit heeft berekend dat volgend jaar een kostenreductie van bijna 17 miljoen euro noodzakelijk is. Vooralsnog is de schatting dat de lasten in 2012 met meer dan 30 miljoen, ruim zes procent van de rijksbijdrage, moeten zijn teruggebracht.

Vooral de faculteiten REBO, Bètawetenschappen en Geowetenschappen worden getroffen. Centrale onderdelen als de Bestuursdienst (UB&D) en de bibliotheek worden relatief nog zwaarder belast. Deze week werd bekend dat de opgelegde bezuiniging bij de UB&D leiden tot een verlies van 52 voltijdsbanen.

De problematische situatie wordt volgens het college van bestuur vooral veroorzaakt door de kredietcrisis. In de kaderbrief wordt rekening gehouden met een daling van de rijksbijdrage van één procent in 2010 en twee procent in 2011 en 2012. Ook de overheveling van 100 miljoen euro basisfinanciering naar NWO (waarvan 13,3 miljoen ’van de UU’ was) en de nog steeds oplopende huisvestingslasten drukken op de cijfers.

De komende weken wil het college van bestuur samen met decanen gaan onderzoeken welke maatregelen tot de benodigde besparingen kunnen leiden. “De tekorten voor de komend jaren zijn dermate groot dat meer strategische keuzes noodzakelijk zijn”, schrijft het universiteitsbestuur in zijn kaderbrief. Elders op deze pagina’s stellen decanen voor een onmogelijke opgave te staan. Vooral het dure huisvestingsprogramma van de UU wordt gehekeld.

Mogelijk zal naar aanleiding van deze gesprekken ook het nieuwe ambitieuze Strategisch Plan van de universiteit worden bijgesteld. Na Prinsjesdag moet er voldoende informatie zijn om alsnog de beleidskaders voor de begrotingen van 2011 en 2012 vast te stellen.

Bètawetenschappen: ‘Molensteen’

“Onze faculteit moet volgend jaar vijf miljoen euro bezuinigen en in 2012 zelfs bijna negen miljoen”, zegt decaan Alfred Bliek van Bètawetenschappen. “Sorry, maar dat is voor ons niet te behappen.

“Een belangrijke oorzaak is de voortdurend stijgende huisvestingslasten. De universiteit heeft een ambitieus vijftienjarenplan voor de huisvesting opgesteld, maar het in stand houden van het gebouwenpark vergt veel meer middelen dan lange tijd werd gedacht. Daar heeft geen enkele faculteit in zijn begroting rekening mee kunnen houden. Nu het kostenplaatje duidelijk is geworden zitten we met een fors probleem. Voor mijn faculteit tendeert de huisvestingslast naar 30-35 procent van de facultaire eerste-geldstroom-begroting. Dat is een ondraaglijke molensteen. En dan kun je dat probleem wel over de schutting van de faculteiten gooien, zoals het college nu lijkt te doen, maar gevolg is dat onderwijs en onderzoek de dupe worden. Het is duidelijk dat de rek aan die kant er volledig uit is. Mijn mening is dat een probleem dat wordt veroorzaakt door de huisvesting ook in essentie daar moet worden opgelost.

“Of dat nog mogelijk is? Ik denk het wel. In De Uithof hebben we te maken met een excessief aantal gebouwen en gebouwtjes, je hoeft de plattegrond maar te bekijken en je constateert dat van efficiënte huisvesting geen sprake is. Daarvoor krijgen we nu de rekening gepresenteerd. Een deel van de gebouwen wordt weinig effectief benut, deels door de wijze waarop ze gebouwd zijn, deels doordat er leegstand is. De exploitatie van die gebouwen is bovendien excessief duur vanwege de ouderdom – energiekosten - en de kosten voor bewaking en portiers. In de Noordwesthoek doet zich dit probleem ook voor, zie bijvoorbeeld het Catharina Bleekergebouw en het Van der Graaff laboratorium. Die gebouwen drukken hard op onze begroting en ik denk dat we er best een paar kunnen sluiten. Dat scheelt niet alleen in de exploitatie, je bespaart zo ook op de toekomstige kosten van renovatie. Op dit ogenblik zijn we scenario’s aan het uitwerken om te zien wat er zou moeten gebeuren. Ik ga dit de komende weken zeker met het college van bestuur bespreken.”

EH

Rebo-faculteit: ‘Draconisch’

“Een gigantische klap.” Dat is de reactie van Rebo-decaan Henk Kummeling op de aankondiging dat zijn faculteit over drie jaar 5,4 miljoen euro minder mag uitgeven. “Je praat dan over een zevende van ons budget. Het is dus volstrekt ondenkbaar dat we een dergelijke korting kunnen opbrengen door nog zuiniger te worden dan we nu al zijn. Het miljoen dat we volgend jaar abrupt moeten bezuinigen zal zeker niet op deze korte termijn te vinden zijn, en in 2011 en 2012 worden de teugels zo draconisch strak aangetrokken dat we geen enkele ruimte meer hebben om te manoeuvreren.

“Het grootste probleem is de huisvesting, maar daarnaast heb ik het gevoel dat de Raad van Toezicht wel erg strenge eisen stelt aan de solvabiliteit van de UU, of anders gezegd aan ons vermogen om onze schulden te kunnen blijven betalen. Gezien de waarde van ons gebouwenbezit zouden we best wat meer op de kapitaalmarkt kunnen lenen dan we op dit moment doen. Daar moeten we het de komende maanden echt nog eens goed over hebben.”