het torentje

Body: 
De dood van een 21-jarige vrouw na een liposuctie in Utrecht vorige week, heeft de tongen losgemaakt over esthetische chirurgie. Volgens hoogleraar plastische chirurgie Moshe Kon van het UMC wordt het beeld van zijn vak daarbij maar al te vaak vertekend.

Esthetische chirurgie

"Het is altijd beladen als er ernstige zaken gebeuren naar aanleiding van een cosmetische ingreep. Al gauw wordt alleen gekeken naar de kant van de plastische chirurgie voor de fout, terwijl er zo veel meer aspecten zitten aan zo'n operatie. Er kan iets mis zijn gegaan met de anesthesie, het probleem kan liggen in de gelegenheid waar de operatie plaatsvond of aan de conditie van de patiënt. Mensen moeten zich realiseren dat plastische chirurgie een operatie is, met alle mogelijke consequenties van dien. Dat zo'n operatie gevolgen met zich mee kan brengen in de vorm van infecties, bloedingen en andere zaken. Het is niet hetzelfde als even een broodje halen bij de bakker. Daar wordt tegenwoordig soms te licht over gedacht."

Vele makeover programma's op tv suggereren echter dat het wel de gewoonste zaak van de wereld is.

"Dat soort programma's geven een verkeerde indruk van ons vak. Ten eerste doen we veel meer dan esthetische ingrepen. Het grootste deel van onze tijd zijn wij bezig met correcties van aangeboren afwijkingen, reconstructieve chirurgie bij kankerpatiënten en handchirurgie. Verder kun je zo'n televisieprogramma zo maken dat het allemaal heel simpel lijkt, maar je ziet niet wat een patiënt daadwerkelijk doormaakt. Soms denk ik, als je zo iemand van tevoren naar een goede visagist had gestuurd, was het resultaat net zo goed geweest. Als iemand bij mij komt voor een esthetische ingreep en hij of zij loopt er volkomen onverzorgd bij, dan ben ik minder gemotiveerd om zo'n patiënt te behandelen. Ga eerst maar eens zelf beter je best doen er goed uit te zien, zeg ik dan. Mensen met BDD, Body Dismorphic Disorderzien wij ook op ons spreekuur. Dat zijn patiënten die een totaal onrealistisch beeld hebben van hun eigen lichaam. Dat is een psychisch probleem en deze mensen zijn nauwelijks tevreden te stellen, willen na elke ingreep meer. Als specialist kan ik vaak niet achter zo'n behandeling staan, je moet mensen tegen zichzelf beschermen."

Is in commerciële klinieken de neiging groter in zulke gevallen toch te opereren?

"In de privé-sector is het inderdaad oppassen dat de commercie niet overheerst. Ik heb meer dan eens meegemaakt dat iemand die ik heb weggestuurd ergens anders wel is geholpen. Als er iets is misgegaan, komen ze wel hier terug met bijvoorbeeld misvormingen door verkeerd ingespoten fillers. Zo moeten wij de problemen oplossen van ingrepen die elders hebben plaatsgevonden. Maar echte calamiteiten, zoals laatst in Utrecht, gebeuren er niet zo vaak. De inspectie houdt de privé-klinieken ook in de gaten."

Wat kunnen patiënten zelf doen als ze op zoek gaan naar een kliniek om zich te laten liften?

"Je goed laten voorlichten. Waar laat je je behandelen, welke diploma's heeft de chirurg, hoeveel ervaring. De laatste jaren zie je steeds meer andere medici dan plastisch chirurgen zich op ons gebied begeven. Je moet je afvragen of dat een verantwoordelijke gang van zaken is. Plastisch chirurgen krijgen na hun studie medicijnen twee jaar een vooropleiding algemene heelkunde, waarna ze vier jaar worden opgeleid in de plastische chirurgie. Die langdurige opleiding is niet voor niets. Je leert niet alleen het vak, maar je leert ook reageren op acute situaties bij de patiënt, reanimeren, omgaan met verdovingsvloeistoffen. Ben je wel aan het juiste adres bij iemand die niet zo'n chirurgische opleiding heeft gehad? Talrijke problemen ontstaan tegenwoordig overigens door ondeskundig inspuiten van fillers in het gelaat. Veelvuldig zijn dit onoplosbare producten die een reactie kunnen geven op de lange termijn. Van een product dat pas drie jaar op de markt is, weten we niet wat het na twintig jaar doet in je lichaam. We hebben dat ooit gezien na vloeibare siliconen injecties, die op de lange termijn veel schade bleken aan te richten. Ik zou met dat soort producten heel voorzichtig zijn."